Rüzgârların Oluşturduğu Şekiller

Rüzgârlar kurak ve yarı kurak iklim bölgelerinde, bitki örtüsünün cılız olduğu alanlarda yeryüzü şekillerini etkileyen en önemli dış kuvvettir. En etkili oldukları alanlar çöller ile step (karasal) alanlardır. Rüzgârların yeryüzünü şekillendirme gücünü etkileyen en önemli faktörler Rüzgârın hızı, yağış miktarı, bitki örtüsü, zeminin yapısı ve taşıdığı malzemenin boyutudur. Rüzgârlar yer şekillerini aşındırma ve biriktirme olarak … Devamını oku…

Akarsuların Oluşturduğu Yer Şekilleri

Bir kaynaktan doğan eğimi takip ederek belirli bir yatak içerisinde akan devamlı veya geçici su kütlelerine akarsu adı verilir. Akarsuların büyükten küçüğe doğru sıralanışı nehir, ırmak, çay ve dere şeklindedir. Yeryüzünün şekillenmesinde etkili olan ve en yaygın dış kuvvettir. Ekvatoral kuşakta yıl boyunca, ılıman ve soğuk kuşakta ise yaz mevsiminde etkili olan dış kuvvettir. Akarsular … Devamını oku…

Kayaçların Özellikleri ve Yer Şekillerinin Oluşumuna Etkileri Nelerdir?

Kayaç, iki veya daha fazla mineralin bir araya gelmesi ile oluşan katı yapıdaki yeryüzü örtüsüne verilen isimdir. Yeryüzündeki bütün kayaçlar başlangıçta sıcak ve sıvı hâldeki minerallerin oluşturduğu lavların zaman içerisinde ısılarını kaybetmeleri ve katılaşmaları ile meydana gelmiştir. Daha sonra yaşanan gelişmeler ile birlikte değişimlere uğrayarak farklı türdeki kayaçları da meydana getirmişlerdir. Her kayacın içerisinde farklı … Devamını oku…

İç Kuvvetler

Kaynağını yerin derinliklerinde bulunan yüksek sıcaklık ve basınç altında erimiş, akışkan hâlde bulunan manto tabakasında gerçekleşen konveksiyonel akımlardan alan, yeryüzü şekillerini yapan kuvvetlerin hepsine birden iç kuvvetler adı verilir. İç kuvvetler çevremize baktığımızda gördüğümüz yeryüzü şekillerini oluşturan yapıcı kuvvetlerdir. İç kuvvetler ile birlikte yeryüzüne sürekli olarak yaşam için gerekli olan yeni kaynaklar eklenir, iç kuvvetlerin … Devamını oku…

Türkiye Arazilerinin Jeolojik Geçmişi

Coğrafya Bilimi

Türkiye arazilerinin jeolojik geçmişi oldukça uzun zaman dilimini kapsar ve değişik zamanlarda farklı gelişim aşamalarından geçerek günümüze ulaşmıştır. Türkiye konumu itibari ile aktif ve hareketli bir jeolojik kuşakta yer almaktadır. Ülkemiz bugünkü şeklini almadan önce kuzeydeki Avrasya ve Güneydeki Afrika levhalarının arasında bulunan Tethys (tetis) Denizi’nin tabanında dış kuvvetler tarafından biriktirilmiş olan tortulların iç ve … Devamını oku…