Kayaçlar Nasıl Oluşur?

Kayaçlar Nasıl Oluşur?

9 Ekim 2017 Kapalı Yazar: Coğrafyacı

Kayaçlar Nasıl Oluşur?

Dünyamızın yaşı yaklaşık 4.6 milyar yıldır. Bulunan en eski kayacın yaşı ise radyometrik verilere göre yaklaşık 4 milyar yıl olarak hesaplanmıştır. Önceleri kızgın gaz kütlesi hâlindeki Dünya’nın dış yüzeyinin soğuyarak katılaşmasıyla, yer kabuğu oluşurken, ilk kayaçlar meydana gelmiştir.

Dünya’nın iç yapısına ait özellikler, kayaçların oluşumu ve kayaç döngüsü üzerinde etkilidir. Yer’in iç yapısı üç bölümde incelenir (Şekil 1.1).

yerin iç yapisi

Yer Kabuğu: Dünya’nın yaklaşık 6.371 km olan yarıçapına oranla ince sayılabilecek, kayaçlardan oluşan katmandır. Yer kabuğunun kalınlığı yaklaşık 7-70 km arasındadır. Farklı türdeki kayaçlar yer kabuğunu oluşturur (Şekil 1.2).

yer kabugu

Manto: Yer kabuğu altındaki manto, yerküre hacminin %82’sini oluşturur ve 2.900 km derinliğe kadar iner. Manto, üst ve alt manto olarak iki bölüme ayrılır. Üst manto, sert ve kayaçlardan oluşan katman ile astenosfer olarak adlandırılan yumuşak ve zayıf, erime sıcaklığına çok yakın magma olmak üzere iki bölüme ayrılır.

Çekirdek: Yerin içinde mantonun altından başlayıp Dünya’nın merkezine kadar uzanan küreye çekirdek denir. Çekirdek iki bölümden oluşur. Bunlar sıvı hâldeki dış çekirdek ve katı hâldeki iç çekirdektir.